Dla tych co preferują wersję "tl;dr" - jest dobrze i stabilnie, "Kolektyw" nie obniża poziomu, selekcja u drzwi klubu z wielką pandą w szyldzie wciąż działa bez większych zarzutów, na kartach magazynu przewija się wielu nowych twórców. Warto sięgnąć.Dla tych co wolą dłużej i o każdej nowelce po kolei (zwłaszcza jeżeli są komiksiarzami zaangażowanymi w ich powstanie i łapczywie wypatrują każdej wzmianki o sobie) - poniżej krótki przegląd tego, co czeka na czytelników w magazynie. Mogą zdarzyć się jakieś minimalne spoilery. Zaczynamy od serii odcinkowych:
Miska owoców (Jakub Dębski i Igor Wolski) - powrót mojej ulubionej serii, której bardzo mi brakowało w #6. Jest absurdalny humor, są dobrze zarysowani bohaterowie, jest Nieśmiały Żuczek, cichy faworyt kilku czytelników. Dębski pokazuje lwi pazur jako scenarzysta humorystyczny, Wolski czaruje lekką i brawurowo dynamiczną krechą. Cieszy mnie to niezmiernie.
Kapitan Mineta (Bartosz Sztybor i Piotr Nowacki) - po debiucie w "Hardkorporacji" ta seria przeniosła się do poprzednich edycji "Kolektywu", z którym żyła niejako na kocią łapę - nieoficjalnie i gościnnie, za to regularnie. Z tym numerem następuje sformalizowanie związku i "Kapitan Mineta" awansuje do miana pełnoprawnej kolektywowej serii. W tym odcinku jest to, do czego przyzwyczaił nas w tej serii duet Sztybor&Nowacki, czyli mocne oparcie fabuły na erotycznych żartach. Przy okazji satyra na artystowskich krytyków filmowych. Jest OK, chociaż nie dorównuje poprzednim "Minetom".
Recours (Robert Sienicki i Łukasz Okólski) - porządny humorystyczny akcyjniak, jedyna seria w tym numerze, która kończy się jakimś cliffhangerem. Sienicki w jednej z trzech odsłon jako sprawny scenarzysta, miło też popatrzeć na to, jak się przez wszystkie numery rysunkowo wyrobił Okólski. Daje czadu po prostu.
Drużyna A.K. (Robert Sienicki, Jan Mazur i Igor Wolski) - cztery humorystyczne jednoplanszówki o nieudanych próbach ucieczki z więzienia czwórki karłów, znanych z poprzedniego numeru "Kolektywu". Ponownie Igor Wolski daje popis swojego dużego talentu, natomiast bele z makowcem serwują lekkie i bezpretensjonalnie zabawne sytuacje, okraszone dobrymi dialogami.
Najwydestyluchniejszy (Bartosz Sztybor i Maciej Pałka) - zgłębianie zagadki rozsianego po różnych zinach "Destylucha" odpuściłem już sobie jakiś czas temu, czekam na album. Całość chyba specjalnie nie posuwa akcji do przodu, warto jednak nadmienić, że Bartek pokazuje się w tym epizodzie jako świetny dialogista.
Czas przejść do tematycznych szortów. Na szczęście narzucająca się automatycznie tematyka religijna (siedem dni stworzenia, siedem grzechów głównych) nie została tutaj do cna wyeksploatowana, autorzy pokusili się o inne tropy.
Świnia w trawie – (Jakub Dębski, Robert Sienicki i Radosław Czyż) - szort pełen powrotów! Powrót Sienickiego do rysowania w "Kolektywie" (wreszcie!), powrót Dębskiego do swoich starych bohaterów - robotów D19 i B20, mocno wzorowanych na scenarzyście i rysowniku. Niezły strzał humorystyczny, mocno w stylu "Dużej Ilości Naraz Psów", ale jednak blednie w porównaniu z "Miską owoców". Radek Czyż wykonał świetną robotę jako kolorysta.
Całość – (Jan Mazur i Błażej Kurowski) - enigmatyczny i intrygujący w wymowie komiks komiks makowca i Qrjusza. Szort pobudza do dziesięciosekundowej refleksji, potem już zupełnie nie zostaje w głowie. Widzę w tym jednak dobry materiał na dłuższy album.
Jezioro (Paweł Stróż) - autor daje popis szerokim umiejętnościom w operowaniu różnymi stylami (czy wręcz nawet ich kopiowaniu). Robi to wrażenie, chociaż w przypadku tej historii taka żonglerka różnymi konwencjami graficznymi z kadru na kadr nie służy chyba niczemu poza naprężaniem rysunkowych muskułów. Ale i tak jestem pod wrażeniem.
Seven sins for fun (Agata Wawryniuk i Klaudyna Bajkowska) - stylizowana czcionka męczy oczy, ale tak poza tym, to jeden z najciekawszych i najbardziej pomysłowych komiksów w tym zestawieniu. Podobał mi się, poza tą czcionką.
Odpoczął (Mariusz Ciechoński) - popularny Wonder serwuje zgrabny, jednoplanszowy żart dla nerdów. Daje radę, graficznie też nie jest najgorzej.
Siedem grzechów głównych (Maciej Łazowski) - jednoplanszówka artmaca w dość nietypowym dla niego stylu. Graficznie daje radę i chciałoby się zobaczyć więcej w takiej właśnie konwencji. Kadr o lataniu zapada w pamięć, reszta niestety mniej. Taka jakby blogowa notka w sumie o tym czego autor nie lubi w innych ludziach.
07:00 rano (Tomasz Grządziela) - spellcaster jak zwykle wymiata i pociska jeden z komiksów numeru, oferując to, do czego przyzwyczaił czytelników zarówno rysunkowo jak i fabularnie. W porównaniu do poprzedniego "Kolektywu" tym razem nie jest to komiks niemy. Jedyna wada to czarno-biała kolorystyka, wymuszona przez warunki techniczne.
W gąszczu liczb (Paweł Grześków) - zarówno typ humoru jak i strona graficzna dadzą się określić jednym tylko słowem - "sympatyczne". I nic poza tym. Chociaż nie jest to szczególnie oryginalne.
0.7 życzeń (Łukasz Bogacz / Romek) - styl rysunkowy przypomina mi Romana Gajewskiego, być może to on właśnie kryje się za pseudonimem "Romek". Cały pomysł oparty na prostej grze słów, ale dobrze opowiedziany, lektura wciąga. Raduje nawiązanie do kultowego serialu "Siedem życzeń".
Spełnienie (Magdalena Danaj) - chyba najbardziej "komikskobiecy" ze wszystkich komiksów w zbiorku. Troszkę odstaje graficznie od reszty in minus, puenta po namyśle jednak całkiem zabawna. Chociaż całość mogłaby być dwa razy krótsza.
Twoja stara jest boska (Grzegorz Teszbir i Weronika Kołodziej) - drugi z komiksów, który podejmuje motyw "siedmiu dni stworzenia", pierwszym był ten Mariusza Ciechońskiego. Fajna, fajna kreska i wykonanie; pomysł prosty i niepotrzebnie rozciągnięty na dwie plansze. Ale daje radę.
Clayton Howard (Robert Sienicki i Łukasz Okólski) - te dwie plansze trzeba chyba bardziej traktować jako teaser nadchodzącego papierowego "Scientii Occulty". Co zresztą sugeruje końcówka, z okładką komiksu i datą "kwiecień 2011". Tak, tak to absolutnie należy traktować, dla dobra twórców. Bo jako standalone szort jest jednak mocno przeciętny, ale jako blooper spełnia swoje zadanie.
Jeszcze jeden (Konrad Okoński) - Konrad Okoński w stylu jakiego nie znamy. I to w bardzo ciekawym stylu. Komiks niemy, wybitnie nie-mangopodobny. Przyzwyczajonych do wcześniejszych komiksów Konrada ten szort mocno zaskoczy - ale myślę, że bardzo na plus. Bardzo dobry kawałek komiksu.
Siedem stóp (Krystian Garstkowiak i Maciek Kowalski) - spotkanie na cmentarzu grabarza z wampirem. Intryga prosta i niewydumana, ale elegancko rozegrana. Rysownik mocno się postarał - w sumie daje to jeden z lepszych komiksów w tym numerze.
Wehikuł czasu (Tomasz Pastuszka) bardzo sympatyczna i pomysłowa plansza Asu, kapitalnie pomyślana jeżeli chodzi o konstrukcję i odniesienie do tematu numeru. Naprawdę doskonała Tematycznie kojarzy się z tym komiksem Tomka, który niedawno pojawił się na pierwszej stronie Metra.
Słowem podsumowania - warto sięgnąć, tym bardziej, że w tym momencie "Kolektyw" pozostaje wciąż jedynym zinem z otwartym naborem do kolejnych numerów. "Karton" funkcjonuje w ramach zaproszeń; natomiast "Ziniol" chętnie przyjmuje nadsyłane prace, ale nie informuje oficjalnych o żadnych terminach. I tu właśnie pozytywnie wyróżnia się "Kolektyw", który daje szansę na papierowy debiut twórcom mniej znanym. W tym numerze pojawia się sporo nowych nazwisk, zarówno absolutnych debiutantów, którzy jeszcze nigdzie nie publikowali, jak i znanych twórców, którzy do tej pory w "Kolektywie" nie gościli (Pastuszka, Ba). I to jest bardzo dobra droga, tak trzymać.
"Laleczki" w dorobku Macieja Pałki zapowiadają się na komiks wyjątkowy. Lubelski komiksiarz kojarzony głównie z brudną estetyką undergroundu, znany ciężkich "Wacianych Kafflików Żyttu", obyczajowych "10 Bolesnych Operacji" (do scenariusza Dominika Szcześniaka), zinowej epopei "Najwydestyluchniejszy" (ze skryptem Bartosza Sztybora) czy nieco lżejszych "Strange Places" (napisanych przez Jerzego Szyłaka). I właśnie w takich, bardziej głównonurtowych klimatach będą utrzymane "Laleczki". Spodziewajcie się pulpy - bezsensownej przemocy, mutantów-zombie, kanibali, sodomizacji i taniego sztafażu postapokaliptycznego sci-fi. Główna historia zostanie zremasterowana przez Bartka Sztybora, a do albumu trafią również szorty: "Ostatnia wyspa" (scenariusz: Daniel Gizicki) i "Ze skrajności w skrajność" (scenariusz: Irek Mazurek). Ze względu na swoją mainstreamowość "Laleczki" nie ukażą się nakładem Timofa i cichych wspólników oficyny, w której Pałka wydawał swoje poprzednie prace. Album zostanie opublikowany przez Wydawnictwo Roberta Zaręby pod szyldem "Strefa Komiksu". Więcej? Sprawdźcie 
Jeszcze we wrześniu swoją premierę będzie miał album "Tainted", zbierający w jednym woluminie wszystkie wspólne prace Bartosza Sztybora i Piotra Nowackiego. Rozproszone po antologiach, magazynach, zinach i emefkowych katalogach komiksy jednego z najaktywniejszych tandemów twórczych ukażą się w odświeżonych wersjach. Nowe kolory zostaną położone przez rodzimą czołówkę w te branży – Radosława Czyża, Ewę Juszczuk, Tomasza Pastuszkę, Sebastiana Skrobola i Tomasza Zycha. Jak powiedział popularny Jaszczu na łamach "Ziniola" – "Ten album jest ładnym podsumowaniem naszej kilkuletniej współpracy, pewnego jej etapu. W pewnym momencie obejrzeliśmy się za siebie i zobaczyliśmy, że udało nam się wspólnie stworzyć kilka dobrych szortów, które łączyły dwie rzeczy - wszystkie były komiksami niemymi oraz opowiadały o miłości." Oprócz reprintów w "Tainted" znalazło się również miejsce na całkowicie premierową historię, a także kilka rysunkowych niespodzianek.
O "Blerze" komiksowy światek zdążył już zapomnieć, ale w końcu, po licznych perturbacjach album autorstwa Rafała Szłapy ma szansę ujrzeć światło dziennie. "Lepsza wersja życia", pierwsze część planowanej trylogii, dosłownie na dniach trafi (o ile już się tam nie znalazła) do drukarni. Premiera komiksu została zaplanowana na 21. Międzynarodowy Festiwal Komiksu i Gier w Łodzi. Dwie kolejne części mają się ukazać odpowiednio w czerwcu 2011 ("Zapomnij o przeszłości") i w październiku 2012 ("Ostatni wyczyn"). Komiks, będący połączeniem estetyki superhero z nutami obyczaju i horroru, zapowiada się na nie lada gratkę dla miłośników rasowego mainstreamu. Pierwszy tom przedstawi narodziny Blera, superbohatera potrafiącego spowalniać czas. Skąd wzięły się jego niezwykłe umiejętności? Dlaczego jego twarz jest owinięta bandażami i co stało się, kiedy wracał do domu? Na odpowiedzi na te pytania trzeba będzie jeszcze poczekać, ale już teraz można odwiedzać stronę projektu pod adresem 
Również na łódzkiej międzynarodówce swoją premierę będzie miał ponad stustronnicowy album "Sprane dżinsy i sztama". Komiks będzie obyczajową opowieścią o paczce kumpli wychowanych na jednym z warszawskich ulicach. Tłem ich przyjaźni będę lata osiemdziesiąte zeszłego wieku, trudne czasy PRL`owej szarzyzny i solidarnościowego zrywu, który miał dać wolność Polsce. Autorami "Dżinsów" będzie międzypokoleniowa spółdzielnia syn-ojciec. Jarosław Płóciennik przygotował scenariusz, a Paweł Płóciennik odział jego opowieść w komiksową formę. Popularny "Szaweł" chciał pokazać jak zmieniały uliczne tradycje przez te dwadzieścia lat, kiedy on dorastał na osiedlu Za Żelazną Bramą. Oprócz tego, jak mówi "Ziniolowi" wierzy, że każdy człowiek ma do opowiedzenia pasjonującą historię. Zależało mu na utrwalenia historii swojego ojca, bo jak mówi – "ludzie czasem odchodzą w niespodziewanym momencie. Ludzie, którzy niosą ze sobą treść całego swojego życia. Zdałem sobie sprawę, że niezwykle ważne jest kultywowanie rodzinnych przekazów, opowieści." Zapraszamy na blog poświęcony projektowy pod adresem 
Pierwszy numer "Kolektywu" ukazał się w 2007 roku, z okazji Warszawskich Spotkań Komiksowych. Magazyn, który był niejako organem polskie sceny web-komikswej, zrobił na mnie wtedy fatalne wrażenie. Ale dziś, periodyk redagowany przez tercet Bartek Biedrzycki-Jan Mazur-Robert Sienicki, zaliczył niesamowity progres i obok "Kartonu" jest najlepszym komiksowym magazynem na rynku. A dokładniej antologią tematyczną. Siódmy numer "Kolektywu" będzie miał swoją premierę na łódzkim Międzynarodowym Festiwalu Komiksu i Gier. Oprócz kontynuacji "Recours" (Sienickiego i Łukasza Okólskiego), "Miski owoców" (Jakuba Dębskiego i Igora Wolskiego, który jest również autorem efektownej okładki), "Kapitana Minety" (Bartosza Sztybora i Piotra Nowackiego), "Drużyna A.K." (Sienickiego, Mazura, Wolskiego) i "Najwydestyluchniejszego" (Sztybora i Macieja Pałki) w albumie swoje prace zaprezentują między innymi Tomasz Pastuszka ("Karton", "Jeju"), Maciej Łazowski ("Boska Tragedia") czy Konrad Okoński. Pełen spis treści można znaleźć 